Kompas
Hieronder staan een aantal oefeningen die je met een kompas binnen de ACT training/coaching kan doen.
4,5 x 2 cm
WAARSCHUWING! Niet geschikt voor kinderen jonger dan 36 maanden vanwege kleine onderdelen, verstikkingsgevaar!
1. Waardenkompas
Doel:
Bewustwording van persoonlijke waarden en richting geven aan gedrag.
Uitleg:
-
Leg een echt kompas neer of gebruik een afbeelding.
-
Leg uit dat een kompas niet zegt waar je nu bent, maar wel waar je naartoe wilt gaan.
-
Vraag de deelnemer:
-
Wat is voor jou “het noorden” in je leven — waar wil jij naartoe?
-
Welke waarden wijzen jou de weg, ook als het moeilijk is?
-
Noem 3 tot 5 waarden die jouw kompas vormen.
-
-
Laat de deelnemer eventueel symbolisch het kompas richten naar één waarde (bijv. “verbinding”).
Transfer:
→ Net als een kompas kan jouw innerlijk kompas richting geven, ook als de omstandigheden onduidelijk of pijnlijk zijn.
→ Je kunt steeds terugkeren naar je waarden om te bepalen: Wat is nu een kleine stap in die richting?
2. De mist en het kompas
Doel:
Omgaan met verwarring, angst of pijn zonder de richting te verliezen.
Uitleg:
-
Laat de deelnemer zich voorstellen dat hij of zij in een dikke mist loopt met alleen een kompas in de hand.
-
In de mist zie je niet ver vooruit, maar je kunt wél je richting bepalen.
-
Vraag:
-
Hoe voelt het om in de mist te staan?
-
Wat zou er gebeuren als je bleef wachten tot de mist optrekt?
-
Wat als je, ondanks de mist, kleine stapjes zet in de richting die jouw kompas wijst?
-
Transfer:
→ In het leven is er vaak “mist”: onzekerheid, angst, pijn.
→ Het kompas (waarden) helpt je toch te bewegen in plaats van te wachten tot het beter voelt.
3. De storm en het kompas
Doel:
Leren dat pijn en tegenslag deel uitmaken van de reis, maar niet de richting bepalen.
Uitleg:
-
Laat de deelnemer zich voorstellen dat hij op zee is in een storm met een kompas.
-
De wind (gedachten, emoties) kan je koers tijdelijk verstoren, maar het kompas blijft dezelfde richting wijzen.
-
Vraag:
-
Wat is jouw storm? (welke gevoelens of gedachten trekken je van koers?)
-
Wat helpt jou om toch je kompas te raadplegen en koers te houden?
-
Transfer:
→ Emoties en gedachten komen en gaan, maar waarden blijven.
→ Je kunt kiezen om koers te houden in plaats van je te laten meeslepen door de storm.
4. Richting zonder eindbestemming
Doel:
Inzien dat waarden geen doelen zijn, maar richtingen.
Uitleg:
-
Laat de deelnemer het kompas bekijken en vraag:
-
“Wat is het doel van een kompas?”
-
“Kan je het noorden ooit bereiken?”
-
-
Bespreek dat waarden geen eindpunten zijn (je kunt nooit ‘klaar’ zijn met eerlijkheid of liefde), maar richtingen waarin je steeds opnieuw beweegt.
Transfer:
→ Je kunt elke dag opnieuw kiezen om te handelen in de richting van je waarden, ongeacht of je ‘klaar’ bent of succes hebt.
5. Kleine stappen met het kompas
Doel:
Vertalen van waarden naar concreet gedrag.
Uitleg:
-
Vraag: “Als jouw kompas naar vriendelijkheid wijst, wat is dan één kleine stap die je vandaag kunt zetten in die richting?”
-
Laat de deelnemer letterlijk een stap zetten in de richting die het kompas aangeeft.
-
Herhaal met meerdere waarden (één stap per waarde).
Transfer:
→ Waarden krijgen betekenis in gedrag, niet in woorden.
→ Zelfs kleine stappen in de juiste richting brengen je dichter bij een betekenisvol leven.
6. Het gedeelde kompas (groepsoefening)
Doel:
Verbinding en gedeelde waarden versterken in teams of relaties.
Uitleg:
-
Leg één kompas in het midden van de groep.
-
Laat ieder vertellen welke waarde voor hem/haar richtinggevend is.
-
Bespreek: “Waar wijzen onze kompassen samen naartoe?”
-
Zoek gedeelde waarden die de groep kan dragen.
Transfer:
→ Teams en relaties floreren wanneer de richting gedeeld wordt, ook als de paden verschillen.
